
Pracujesz w Niemczech, a Twoje dziecko mieszka w Polsce i pobiera 800+? W takiej sytuacji Familienkasse sprawdza nie tylko Twoje zatrudnienie, lecz także status drugiego rodzica i prawo rodziny do świadczeń w Polsce. Od tego zależy, które państwo odpowiada za wypłatę w pierwszej kolejności i czy z Niemiec otrzymasz pełne Kindergeld, czy jedynie wyrównanie. Sprawdź, jak działa dodatek dyferencyjny.
Dodatek dyferencyjny nie jest osobnym świadczeniem wypłacanym obok Kindergeld, lecz wyrównaniem stosowanym wtedy, gdy na to samo dziecko przysługują świadczenia rodzinne w Polsce i Niemczech. Najpierw trzeba ustalić, które państwo odpowiada za wypłatę w pierwszej kolejności. Zgodnie z art. 68 rozporządzenia (WE) nr 883/2004 najpierw bierze się pod uwagę prawo do świadczeń wynikające z pracy lub prowadzenia działalności gospodarczej. W dalszej kolejności uwzględnia się emeryturę lub rentę, a na końcu miejsce zamieszkania. Jeśli jeden rodzic pracuje w Niemczech, drugi w Polsce, a dziecko mieszka w Polsce, pierwszeństwo zazwyczaj ma Polska. Niemcy mogą wtedy dopłacić różnicę między świadczeniami, jeśli niemiecka należność jest wyższa. Inaczej wygląda sytuacja, gdy pracuje tylko jeden rodzic i jest zatrudniony w Niemczech. Sam fakt, że dziecko mieszka w Polsce, nie przesądza więc o tym, czy rodzina otrzyma dodatek dyferencyjny.
W 2026 roku Kindergeld wynosi 259 euro miesięcznie na każde uprawnione dziecko. Familienkasse ustala wysokość dodatku dyferencyjnego, porównując kwotę należną w Niemczech ze świadczeniem przysługującym w państwie, które ma pierwszeństwo do wypłaty. Jeśli jest nim Polska, niemiecki urząd może wypłacić jedynie różnicę między obiema kwotami. Nie da się więc wskazać jednej stałej wysokości dodatku, tym bardziej że polskie i niemieckie świadczenia są wypłacane w różnych walutach, a ich przeliczenie odbywa się według zasad koordynacji unijnej. Od 1 czerwca 2022 roku 800+ jest w Polsce wypłacane w pełnej wysokości po spełnieniu krajowych warunków, niezależnie od tego, które państwo ma pierwszeństwo.
Nie składa się osobnego wniosku wyłącznie o dodatek dyferencyjny. W sprawie transgranicznej należy wystąpić o Kindergeld do właściwej Familienkasse, która ustali, czy świadczenie przysługuje w pełnej wysokości, czy tylko jako wyrównanie. Potrzebne mogą być m.in. formularz KG1, załącznik dotyczący dziecka KG1-AnK oraz formularz KG51 dotyczący sytuacji zagranicznej. Familienkasse może też poprosić o dokumenty potwierdzające zatrudnienie drugiego rodzica oraz świadczenia pobierane w Polsce, dlatego zakres wymaganych załączników zależy od sytuacji rodziny. Jeśli rodzic pracuje w Niemczech, urząd może również wymagać zaświadczenia pracodawcy KG54. Z formalnościami lepiej nie zwlekać, ponieważ wypłata za okres poprzedzający miesiąc złożenia wniosku jest co do zasady ograniczona do sześciu miesięcy. Trzeba też zgłaszać zmiany dotyczące pracy, miejsca zamieszkania lub sytuacji rodzinnej, ponieważ mogą one wpłynąć na wysokość należnej kwoty i prowadzić do konieczności zwrotu nadpłaty.
Po ukończeniu przez dziecko 18 lat jego sytuacja może mieć znaczenie także dla dalszego rozliczania dodatku dyferencyjnego, ponieważ Familienkasse ponownie ocenia prawo do niemieckiego świadczenia. Bierze wtedy pod uwagę przede wszystkim to, czy dziecko nadal się uczy, studiuje albo odbywa kształcenie zawodowe. Sam poziom jego zarobków nie przesądza obecnie o utracie prawa do Kindergeld. Znaczenie może mieć natomiast rodzaj i wymiar pracy, szczególnie wtedy, gdy dziecko ukończyło już pierwsze kształcenie zawodowe lub studia i kontynuuje naukę. W takiej sytuacji zatrudnienie przekraczające 20 godzin tygodniowo może wpłynąć na prawo do wypłaty. Po zakończeniu nauki, rozpoczęciu kolejnego etapu kształcenia albo zmianie zatrudnienia należy poinformować Familienkasse, aby urząd mógł ponownie ocenić uprawnienia.
Jeśli Twoja sytuacja rodzinna obejmuje świadczenia z Polski i Niemiec, rozliczenie dodatku dyferencyjnego może wymagać ustalenia pierwszeństwa oraz prawidłowego przeliczenia należnych kwot. W takiej sytuacji skorzystaj z pomocy specjalisty, który zweryfikuje dokumenty i poprowadzi sprawę przed Familienkasse.
Powrót do listy