Skandynawia od dawna kojarzy się z piękną przyrodą, chłodnym klimatem i wysokim standardem życia. Przeciętne zarobki w skandynawskich krajach, znacząco przewyższają średnią w naszej ojczyźnie. Nie dziwi więc fakt, że wielu Polaków decyduje się na migrację ekonomiczną, wybierając północny kierunek Europy. Ich częstym wyborem na nowe miejsce zamieszkania staje się niewielka Dania – ojczyzna Hansa Christiana Andersena. Wielu z nich swoje nowe życie w skandynawskim stylu określa duńskim słowem „hygge”, co w wolnym tłumaczeniu oznacza przytulność i miłą atmosferę. Trudno o lepszą zachętę do poznania pięknej Danii. Przedstawiamy obszerny poradnik, który przybliży Wam realia życia w kraju ze stolicą w Kopenhadze.

 

Słów kilka o Duńczykach

Skandynawowie słynną raczej z chłodnego i opanowanego charakteru. Nie poddają się emocjom i są zazwyczaj spokojni i stonowani. Bójki, awantury, kłótnie, a nawet podniesienie głosu są w Danii wydarzeniami wręcz sensacyjnymi i szokującymi. Wielu Polaków mieszkających na co dzień w Danii ma o Duńczykach bardzo dobre zdanie. Choć, jak zauważają, różnice w wychowaniu pomiędzy nami są ogromne, to nie stanowią bariery, która uniemożliwia współpracę.

 

Duńczycy są także bardzo otwarci i bezpośredni. Nie stosują zwrotów grzecznościowych typu „Pan” i „Pani”. Niezależnie od tego z kim rozmawiają i w jakim wieku jest dana osoba, normą dla nich jest zwracanie się do każdego, jak do znajomego. Kiedy sytuacja staje się bardziej formalna, wtedy używają imienia.

 

Pensja po Duńsku

W Danii, średni miesięczny dochód osoby zatrudnionej w branży budowlanej, transportowej czy w fabryce, wynosi około 20-30 tys. koron netto. W przeliczeniu na złotówkę daję to blisko10 tysięcy złotych. Biorąc pod uwagę średnie zarobki w Polsce, które oscylują w okolicy 4 tysięcy złotych i to brutto, jest to całkiem pokaźna kwota.

 

Warto zauważyć, że zarobki na poziomie 20-30 tys. koron dotyczą osób nie posiadających żadnych specjalistycznych kwalifikacji. Niestety sporą część zarobionych środków pochłaniają koszty życia na miejscu, których nie da się ominąć. W Dani obowiązują także jedne z najwyższych podatków spośród państw starego kontynentu, które również pomniejszają comiesięczne wypłaty. Mimo wszystkich obciążeń, ze średniej duńskiej pensji można bez problemu co miesiąc odłożyć około 3-4 tysięcy złotych.

 

W Danii znalezienie zatrudnienia za średnią krajową nie stanowi większego problemu. Stopa bezrobocia wynosi tam nieco ponad 6%.

 

Świadczenia socjalne

O wysokim poziomie świadczeń socjalnych w państwach skandynawskich wie prawie każdy i Dania na tym polu nie odbiega od normy. Szkolnictwo, opieka zdrowotna i świadczenia socjalne stwarzają bardzo dobre warunki dla duńskich obywateli. Cały system społeczny oparty jest na zasadzie, że to obywatele i ich wspólne dobro są celem, na który wszyscy pracują. Obowiązkowe ubezpieczenie, jakim objęci są mieszkańcy Danii, finansowane jest ze wspomnianych wcześniej wysokich podatków. W razie konieczności, środki zgromadzone w ten sposób z łatwością mogą pokryć koszty opieki medycznej, nawet tej wymagającej specjalistycznych zabiegów.

 

Duńczycy mogą także cieszyć się z bardzo sprawnego i stabilnego systemu emerytalnego. Świadczenia wypłacane osobom w podeszłym wieku, zapewniają im godne życie na bardzo porządnym poziomie.

 

Praca

Czas zająć się najważniejszym aspektem, który interesuje nas najbardziej – czyli pracą w Danii. Jak w wielu krajach w Europie, w Danii największe zapotrzebowanie na siłę roboczą dotyczy prac fizycznych. W tego typu zajęciach pracownicy mogą liczyć na stałe zatrudnienie i atrakcyjne warunki. Znajomość języków obcych, z angielskim na czele, będzie znaczącym atutem, gdyż takich pracowników duńskie firmy poszukują najczęściej.

 

Pracy nie brakuje również dla wykwalifikowanych fachowców. Zatrudnienie w Danii bez większego problemu znajdą przedstawiciele następujących zawodów:

  • Lekarze;
  • Pielęgniarki;
  • Ślusarze;
  • Stolarze;
  • Spawacze;
  • Operatorzy maszyn CNC.

 

Dobre zarobki w Danii powodują, że jest ona doskonałym miejscem na czasowe zatrudnienie. Pracując przez kilka miesięcy można odłożyć sporą sumę, i to pomimo znaczących kosztów życia i wysokich podatków.

 

Decydując się stały pobyt w Danii, trzeba liczyć się z tym, że średnie duńskie wynagrodzenie nie pozwoli na bardzo luksusowe życie. Z drugiej strony, chcąc zamieszkać na duńskiej ziemi, można znaleźć pracę oferującą wynagrodzenie znacznie ponad krajową średnią.

 

Wyjazd do Danii – 3 główne formalności

Jak zawsze w przypadku decyzji o wyjeździe w celach zarobkowych, trzeba temat dobrze przeanalizować. Przedsięwzięcie tego rodzaju wymaga odpowiednich przygotowań i zabezpieczenia finansowego. Oto garść najważniejszych informacji, które przydadzą Ci się, jeśli postanowisz wyjechać do Danii na własną rękę, bez pośrednictwa agentów pracy.

 

Pobyt podstawowy, nie przekraczający 3 miesięcy

Zasada swobody przepływu obywateli Unii Europejskiej pozwala każdemu mieszkańcowi kraju członkowskiego na swobodne przemieszczanie się w ramach granic UE. Jeśli planujesz turystycznie odwiedzić Danię, a Twój pobyt nie przekroczy 3 miesięcy, to nie musisz nikogo o tym informować, ani rejestrować się w żadnej duńskiej instytucji. Sprawa wygląda nieco inaczej, jeśli Twój wyjazd łączy się z poszukiwaniem zatrudnienia. W tym przypadku okres rejestracji pobytu wydłuża się do 6 miesięcy, przy czym podejmując pracę jesteś zobowiązany zgłosić swoją obecność w kraju.

 

  1. Rejestracja pobytu na terytorium Danii

Statsforvaltning to duński organ administracji odpowiedzialny za rejestrowanie pobytu cudzoziemców. To tam powinieneś zgłosić się, aby uzyskać zaświadczenie o zarejestrowaniu pobytu, które umożliwi Ci swobodny pobyt w Danii, przekraczający 3 miesiące. Urząd ten posiada oddziały, więc należy udać się do tego, który jest właściwy ze względu na miejsce zamieszkania.

 

Składanie wniosku o zarejestrowanie pobytu można wykonać na trzy sposoby:

  1. Udając się osobiście do urzędu;
  2. Wysyłając wniosek za pośrednictwem tradycyjnej lub elektronicznej poczty;
  3. Z wykorzystaniem pośrednictwa duńskiej placówki dyplomatycznej w Polsce.

Wybierając sposób numer 3, należy udać się do Ambasady Królestwa Danii w Polsce, która mieści się w Warszawie przy ulicy Marszałkowskiej 142.

 

Aby wniosek został przyjęty konieczne będą odpowiednie dokumenty. Mowa tutaj o:

  • Dokumencie potwierdzającym tożsamość (paszport lub dowód osobisty);
  • Umowie o pracę;
  • Dokumentacji potwierdzającej posiadanie środków, które pozwolą sfinansować pobyt na terytorium Danii – może to być wyciąg z konta bankowego, pod warunkiem, że nie starszy niż 14 dni;
  • Akt ślubu oraz akt urodzenie dzieci ,jeśli planujesz wyjazd z najbliższymi;
  • 1 fotografia paszportowa.

 

Na każdym etapie możesz liczyć na pomoc duńskiego urzędnika. Jeśli masz wątpliwości, które dokumenty należy przedstawić, możesz liczyć na wsparcie duńskiej strony.

 

Wydanie decyzji w sprawie rejestracji pobytu zazwyczaj zajmuje około 2-3 tygodni. Dokumenty, które złożysz oraz wydane zaświadczenie, zostaną wysłane na podany przez Ciebie w formularzu rejestracyjnym duński adres.

 

  1. Rejestracja w CPR

Centralny Rejestr Ludności, w skróci CPR, to drugi po Statsforvyaltning urząd, w którym musisz się zarejestrować jeśli planujesz pobyt w Danii przekraczający 3 miesiące. Aby tego dokonać musisz udać się do Urzędu ds. Ewidencji Ludności (Folkeregistret), właściwego dla Twojego miejsca zamieszkania. Bardzo ważne jest, aby zrobić to w terminie maksymalnie 5 dni od daty otrzymania zaświadczenia o zarejestrowaniu pobytu.

 

Rejestracja w Folkeregistret nadaje Ci prawo do ubezpieczenia oraz korzystania z państwowej służby zdrowia, jest to więc bardzo ważny element formalności. Procedura ta wymaga następujących dokumentów:

  • Zaświadczenie o rejestracji pobytu;
  • Dokument potwierdzający tożsamość (dowód osobisty, paszport);
  • Dokument potwierdzający adres zamieszkania na terytorium Danii (umowa najmu, rachunki);
  • Dokumenty poświadczające pokrewieństwo (akt małżeństwa, akt urodzenia dziecka – w przypadku gdy towarzyszą Ci żona i potomstwo).

 

Pomyślna rejestracja zakończy się wydaniem karty ubezpieczenia zdrowotnego – Sundhedkort (żółta karta). Dokument ten zawiera Twój indywidualny numer CPR, który jest odpowiednikiem naszego numeru PESEL, oraz imię i nazwisko lekarza, którego sam wybierzesz. W razie konieczności, karta umożliwia Ci skorzystanie z państwowej służby zdrowia na zasadach ogólnych, które dotyczą także obywateli Danii.

 

  1. Rejestracja w SKAT

Na koniec pozostaje najmniej przyjemna część formalność, czyli rejestracja w Urzędzie Podatkowym, który w Danii nazywa się SKAT. Aby tego dokonać musisz przedstawić umowę o pracę zawartą z duńskim pracodawcą. Na jej podstawie urząd wydaje kartę podatkową, która obowiązuje na dany rok. Informacje na niej zawarte odnoszą się do wysokości podatkiu jaki Twój pracodawca zobowiązany jest odprowadzić, w związku z Twoim zatrudnieniem. Oryginał karty jest wysyłany do pracodawcy, natomiast Ty otrzymasz jej kopię. Rejestrując się w SKAT należy przedstawić informację na temat planowanych, średnich zarobków w roku, na który karta zostanie wydana.

 

Rejestracja pojazdu

Istnieje wiele wygodnych sposób na dostanie się do Danii. Wśród nich niewątpliwie znajduje się podróż własnym samochodem. Jeśli planujesz właśnie w taki sposób znaleźć się na duńskiej ziemi, to musisz wiedzieć, że pobyt w Danii powyżej 185 dni z samochodem z Polski, należy zgłosić w SKAT (Urząd Podatkowy). Możesz to zgłosić wcześniej, za pośrednictwem internetowego formularza lub na miejscu, w przeciągu 30 dni od daty przyjazdu. Na stronie internetowej SKAT znajdziesz wszystkie niezbędne informacje.

 

Istnieje także możliwość poruszania się po duńskich drogach samochodem na polskich numerach rejestracyjnych. O szczegółach procedury możesz dowiedzieć się bezpośrednio w urzędzie lub na jego stronie internetowej.

 

Pomoc

Wszystkie powyższe formalności mogą wydawać się skomplikowane i czasochłonne. Ale w trakcie całej procedury, na każdym jej etapie, możesz skorzystać z pomocy specjalistów, którzy pracują w Centrum Obsługi Cudzoziemców (ICS – International Citizen Service). W całej Danii funkcjonują cztery takie placówki i znajdują się w Kopenhadze, Odense, Aalborgu i Aarhus. Do kontaktów z przedstawicielami ICS potrzebna jest znajomość języka angielskiego.

 

Państwowa służba zdrowia

Opinie o naszej krajowej służbie zdrowia nie są zbytnio pochlebne. Sytuacja jest diametralnie odmienna jeśli chodzi o państwową służbę zdrowia w Danii. Uchodzi ona za jedną z najlepszych w całej Europie. Od wielu lat znajduje się w czołówce zestawień porównujących życzliwość wobec pacjenta w krajach Unii Europejskiej. Dlatego dla nas Polaków, pierwszy kontakt z duńskimi służbami medycznymi może być szokujący – oczywiście w pozytywnym znaczeniu tego słowa.

 

Bez względu na to, czy pracujesz w Danii, czy tylko odwiedzasz ją w celach turystycznych, płacąc regularne składki na NFZ, zyskujesz prawo do skorzystania z usług tamtejszej służby zdrowia. W tym celu potrzebny Ci będzie dokument stwierdzający, że posiadasz odpowiednie ubezpieczenie. Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ) jest właśnie takim dokumentem.

 

W przypadku gdy pracujesz w Danii na zasadach oddelegowania, do skorzystania z usług służby zdrowia niezbędny będzie także specjalny formularz oznaczony jako „E”, który możesz pobrać przed wyjazdem z Polskim w najbliższym oddziale NFZ.

 

Korzystanie ze służby zdrowia w przypadku stałego pobytu

Wysoki poziomi opieki medycznej w Danii nie jest żadną tajemnicą. Finansowana z podatków służba zdrowia, gwarantuje wszystkim obywatelom dostęp do wielu bezpłatnych usług. Szacunki ekspertów mówią, że duńskie ministerstwo zdrowia, miesięcznie przeznacza na leczenie jednego pacjenta, w przeliczeniu na złotówki, około 18 tysięcy. Koszty te w kolejnych latach z pewnością będą wzrastać, gdyż duńskie społeczeństwo starzeje się, a co za tym idzie przybędzie osób potrzebujących usług medycznych.

 

W Danii pacjenci nie muszą udowadniać, że posiadają ubezpieczenie i należy im się prawo do korzystania z bezpłatnej opieki medycznej. Wszyscy obywatele podlegają rejestracji w Centralnym Rejestrze Ludności (CPR), który nadaje im indywidualne numery – odpowiedniki naszych numerów PESEL.

 

Przebywając w Danii powyżej 3 miesięcy jesteś zobowiązany zgłosić to w odpowiednim urzędzie i poddać się procedurze rejestracji. W ten sposób otrzymasz żółtą kartę, taką samą jak otrzymują obywatele Danii, która uprawnia do bezpłatnego korzystania z usług państwowej służby zdrowia. Karta zwiera Twoje dane oraz informacje o lekarzu, którego wybrałeś podczas procedury rejestracji.

 

Kraje skandynawskie przyjęły model powszechnej opieki zdrowotnej, który główny nacisk kładzie na profilaktykę. Od dawna eksperci powtarzają, że zapobieganie jest łatwiejsze i tańsze niż leczenie. Dzięki takiej polityce mieszkańcy Skandynawii słyną ze zdrowego trybu życia i dużej aktywności fizycznej, nawet w późnym wieku.

 

Wizyta u lekarza

To, że polska i duńska opieka medyczna skrajnie różnią się od siebie, nie jest żadnym zaskoczeniem. Rozbieżności dotyczą niemal każdego elementu, oczywiście na korzyść medyków z Danii. Począwszy od atmosfery w przychodni, przez jakość świadczonych usług, aż po uprzejmość personelu, duńska państwowa służba medyczna jest lata świetlne przed naszym systemem.

 

Wybierając się do lekarza w Danii trzeba pamiętać, że przyjmuje on pomiędzy 8:00 a 16:00. Jeśli wystąpią nagłe okoliczności i konieczność kontaktu z lekarzem po godzinach przyjęć, pod specjalnym numerem telefonu 118 uzyskasz informację o najbliższym, dostępnym lekarzu, który może udzielić Ci pomocy. Ponadto, jeśli poinformujesz służby z odpowiednim wyprzedzeniem, że nie znasz języka duńskiego, zapewnią Ci one pomoc tłumacza. W innym przypadku możesz też liczyć na bezproblemowy kontakt z personelem w języku angielskim, którego znajomość wśród pracowników służby zdrowia jest obowiązkiem.

 

Pobyt w szpitalu

Nagły uraz spowodowany wypadkiem lub pogarszający się stan zdrowia, to sytuacje, w przypadku których wizyta i pobyt w szpitalu są jedynym rozwiązaniem. Jeśli przydarzy Ci się konieczność udania do tego typu placówki medycznej, możesz skorzystać z dowolnego szpitala. Powinieneś pamiętać, aby o swoim stanie oraz wyborze konkretnej placówki poinformować swojego lekarza.

 

Szpitalna opieka, podobnie jak cały poziom duńskiej służby zdrowia, stoi na wysokim poziomie. Możesz liczyć na smaczne i wartościowe posiłki, codzienną wymianę pościeli oraz zestaw środków do zachowania higieny osobistej. Wszystkie duńskie szpitale umożliwiają odwiedziny pacjentów. Godziny odwiedzin są stałe i jednakowe dla każdej placówki.

 

Odwiedzając w szpitalu bliską osobę nie należy przynosić jej artykułów spożywczych. Wszystkie produkty do spożycia jakimi chcemy obdarować pacjenta, należy wpierw skonsultować z personelem. Warto zauważyć, że każda z osób korzystających ze szpitalnego leczenia ma dostęp do owoców, wody, kawy oraz herbaty – i to przez całą dobę.

 

W Danii – tak jak i w Polsce – funkcjonuje numer alarmowy 112.

 

Korzystanie z usług dentystycznych

Dzieci do ukończenia 18 roku życia objęte są w Danii bezpłatną opieką dentystyczną. W większości szkół funkcjonują gabinety dentystyczne, w których wyspecjalizowany personel czuwa nad stanem zębów najmłodszych.

 

Pełnoletni mieszkańcy Danii mają możliwość samodzielnego wyboru placówki dentystycznej, z której usług chcą skorzystać. Większość zabiegów podlega opłatom, ale do znacznej ich części dopłaca państwo. Pomoc stomatologiczna w nagłych przypadkach dostępna jest przez całą dobę. Dyżurujących dentystów można z łatwością odszukać w książce telefonicznej (DeGuleSider).

 

Zakupy w aptece

Jeśli zechcesz wybrać się do apteki po lekarstwa, to pamiętaj aby zabrać ze sobą żółtą kartę. Jest ona niezbędna podczas zakupu refundowanych lekarstw i pozwala określić wydatki jakie ponosisz z tego tytułu w danym roku. W dalszej kolejności informacja ta umożliwi obliczenie wysokości należnego zwrotu poniesionych kosztów. Wysokość zwrotu jest kwestią indywidualną i zależy od potrzeb i kosztów pacjenta. Szczegółowe informacje na ten temat możesz uzyskać u swojego lekarza lub w każdej aptece.

 

Niewymagające recepty, ogólnodostępne lekarstwa w postaci podstawowych środków przeciwko przeziębieniu czy przeciwbólowych, można zakupić na stacjach benzynowych i w marketach.

 

L4, urlopy i emerytura

Dania, będąca częstym wyborem migracji zarobkowej Polaków, może poszczycić się bardzo dobrymi warunkami pracy i wysokim poziomem wynagrodzeń. Taka sytuacja przyciąga pracowników z kraju nad Wisłą, ale trzeba pamiętać, że duński system znacząco różni się od realiów panujących w Polsce. Planując wyjazd należy być świadomym, że sprawy dotyczące urlopów, zwolnień chorobowych oraz emerytur, stanowią całkowicie odmienny świat od tego, do którego jesteśmy przyzwyczajeni.

 

Urlop wypoczynkowy

W Danii każdemu pracownikowi przysługuje 5 tygodni urlopu wypoczynkowego w skali roku. W tym czasie wynagrodzenie pracownika wypłacane jest z kasy urlopowej – fundusz powstaje z comiesięcznych składek odprowadzanych w wysokości 12,5% wynagrodzenia, które trafiają na specjalne konto (Feriekonto), aby powrócić do pracownika w formie wypłaty, przynajmniej na miesiąc przez podejmowanym przez niego urlopem wypoczynkowym. Szczegółowa informacja o wysokości środków znajdujących się na Feriekonto umieszczana jest na kwicie, który otrzymasz przy wypłacie. Od kwoty znajdującej się na tym koncie, pracodawca zobowiązany jest odprowadzić podatek.

 

Nieprzepracowanie pełnego roku kalendarzowego wpływa na pomniejszenie należnego urlopu. Aby wylicz samodzielnie ile dni urlopu należy nam się za przepracowany okres, należy pomnożyć 2,08 (dni urlopowe) przez liczbę przepracowanych miesięcy.

 

Duński rok urlopowy rozpoczyna się 2 maja, a kończy 1 maja następnego roku. Zakończenie pracy lub decyzja o niewykorzystaniu urlopu sprawia, że możemy uzyskać dostęp do wypłaty środków znajdujących się na Feriekonto. Bardzo ważne jest także to, że środki te można podjąć do 6 miesięcy po opuszczeniu Danii.

 

Przeniesienie niewykorzystanych dni urlopowych na następny rok jest możliwe, ale do tego wymagane są indywidualne ustalenia z pracodawcą.

 

Prawo do urlopu w wymiarze 5 tygodni w skali roku oraz dostęp do środków znajdujących się na koncie wakacyjnym są zagwarantowane w Danii przez tamtejsze przepisy.

 

Zwolnienie chorobowe

O stanie zdrowia uniemożliwiającym podjęcie pracy należy niezwłocznie powiadomić przełożonego – trzeba to zrobić pierwszego dnia. Pracodawca ma obowiązek przez 21 dni wypłacać świadczenia chorobowe. Jeśli niedyspozycja pracownika trwa dłużej, obowiązek wypłacania świadczeń przenoszony jest na gminę.

 

Przekroczenie 21 dni choroby powoduje także konieczność wypełniania odpowiednich formularzy w urzędzie gminy – DP 200 A dla osób zatrudnionych na pełny etat, DP 200 B dla bezrobotnych oraz DP 2000 C dla prowadzących własną działalność. Wysokość wypłacanego przez gminę świadczenie. zależna jest od stawki godzinowej pracownika i wynosi 90% tej stawki (maksymalnie 418 Euro na tydzień). Świadczenie chorobowe wypłacane jest maksymalnie przez rok czasu.

 

Szczegółów i natury choroby nie trzeba ujawniać pracodawcy. W przypadku gdy nieobecność pracownika przekracza 4 tygodnie, pracodawca ma prawo do rozmowy z nim. w celu ustalenia warunków jego powrotu do pracy.

 

W niektórych firmach istnieje także możliwość otrzymania jednego dnia wolnego z powodu choroby dziecka. Nie jest to jednak regulowane przez prawo i nie stanowi obowiązku dla duńskich przedsiębiorców.

 

Emerytura

System emerytalny w Danii składa się z trzech elementów:

  • państwowych świadczeń emerytalnych;
  • uzupełniających świadczeń emerytalnych (opłacanych przez pracodawcę);
  • indywidualnych świadczeń emerytalnych (dobrowolne, indywidualne składki).

Obecnie wiek emerytalny w Danii wynosi 65 lat. Jednak do 2022 roku zostanie podniesiony do 67 lat.

 

Państwowe świadczenia emerytalne

Obywatele Danii zyskują prawo do państwowych świadczeń emerytalnych w przypadku, gdy pomiędzy 15 a 65 rokiem życia będą przez 5 lat zamieszkiwać na terytorium kraju i odprowadzać składki. W przypadku cudzoziemców chcących ubiegać się o te świadczenia, okres zamieszkiwania wydłużony jest do 10 lat, z czego ostanie 5 lat przed emeryturą. Nie spełnienie wymogów w takim wymiarze sprawia, że świadczenia emerytalne będą wypłacane proporcjonalnie do okresu zamieszkiwania i pracy w Danii. Pełna emerytura przysługuje po 40 latach.

 

Wysokość świadczeń z tytułu państwowej emerytury to około 9 200 Euro. Biorąc pod uwagę wysokie koszty życia na duńskiej ziemi, kwota ta nie jest bardzo wysoka. Podniesienie emerytury można uzyskać poprzez korzystanie z dwóch pozostałych elementów systemu i zdecydowana większość Duńczyków tak właśnie robi.

 

Dla najuboższych, którzy nie byli w stanie odłożyć odpowiedniej kwoty na emeryturę, przewidziany jest dodatek, którego wysokość wynosi około 1480 Euro. Kwota ta wypłacana jest raz w roku. Aby uzyskać to świadczenie, należy udokumentować dochód nie przekraczający około 10 300 Euro rocznie.

 

Uzupełniające świadczenia emerytalne

ATP – Arbejdsmarkedets Tillægspension – czyli emerytura uzupełniająca, to dodatkowe środki, które pochodzą ze specjalnych programów emerytalnych. Dotyczą one osób, które pracują ponad 9 godzin tygodniowo. Wysokość świadczeń zależna jest od kapitału, jaki został uzbierany przez wszystkie lata pracy. Uzupełniające świadczenia emerytalne należą się obywatelom Danii oraz cudzoziemcom, którzy pomiędzy 15 i 65 rokiem życia mieszkali, pracowali i płacili składki w duńskim państwie.

 

Indywidualne świadczenia emerytalne

Trzeci i ostatni element systemu emerytalnego w Danii, to indywidualne świadczenia emerytalne. Jest do nieobowiązkowa forma odkładania środków finansowych na jesień życia i polega na dobrowolnym ubezpieczeniu.

 

Przykład z życia

Aby zobrazować jak funkcjonuje system emerytalny w Danii posłużymy się przykładem.

 

Tomasz, który przepracował w Polsce kilkanaście lat, wyjechał za chlebem do Danii. Tam udało mu się ułożyć nowe życie i osiedlił się na stałe. Łącznie mieszkał i pracował w Danii 23 lata, zanim osiągnął wiek emerytalny. Dlatego Tomasz otrzyma emeryturę wypracowaną w ojczyźnie, proporcjonalnie do przepracowanego okresu lub w przypadku uwzględnienia faktycznego stażu pracy – za wszystkie lata pracy. Otrzyma także państwowe świadczenie emerytalne za lata przepracowane w Danii oraz świadczenia uzupełniające, obliczone na podstawie odprowadzonych składek. Jeśli postanowił skorzystać z dodatkowego ubezpieczenia, otrzyma także środki z tego źródła.

 

Tomasz zaproponował wyjazd do Danii swojemu krewnemu, Michałowi. Michał postanowił spróbować szczęścia i przepracował u boku Tomasza 6 lat. Następnie wrócił do Polski. Kiedy Michał osiągnie wiek emerytalny, będzie mu przysługiwała emerytura w Polsce (obliczona na podstawie wszystkich przepracowanych lat, także tych zagranicą), proporcjonalna do czasu pracy emerytura z Danii oraz świadczenia uzupełniające, jeśli odprowadzał właściwe składki.

 

Na temat zasad systemów emerytalnych w Państwach Członkowskich Unii Europejskiej można dowiedzieć się więcej na jej oficjalnej stronie.

 

Duński rynek pracy jest wyjątkowo dobrze ułożony pod względem praw pracownika. Dzieje się to dlatego, że duńskie związki zawodowe prężnie działają i dokładają wszelkich starań, aby prawa pracowników były respektowane i przestrzegane. Cieszą się także dużym wsparciem ze strony państwa. Każde naruszenie praw przysługujących pracownikom można zgłosić do Arbejdstilsynet – duńskiej Inspekcji Pracy. Organ ten niezwykle poważnie traktuje każdy taki sygnał.

 



Dania

Powrót do listy